a a a
Moeten en mogen - Nibud voor Scholieren

Voor docenten

In de klas aan de slag met het thema geld?

Nibud.nl/scholieren in de klas

In samenwerking met

Moeten en mogen

Er zijn twee soorten uitgaven: uitgaven die moeten en uitgaven die mogen. De verplichte uitgaven betaal je voordat je geld uitgeeft aan leuke dingen. Je moet ze immers sowieso betalen, of je nu wel of geen geld hebt.

Wat zijn uitgaven die moeten?

Dit zijn uitgaven waar je afspraken over hebt gemaakt. Met je ouders of met een bedrijf. Bijvoorbeeld:

  • De afspraak met je ouders om elke maand te sparen.
  • Je telefoonabonnement: er wordt bijvoorbeeld iedere maand een bedrag van je rekening afgeschreven.
  • De voetbalcontributie: meestal een vast bedrag per maand waarmee je van tevoren akkoord bent gegaan.

Nu heb je misschien nog niet veel verplichte uitgaven omdat je ouders nog veel betalen. Later krijg je hier veel meer mee te maken. Een dak boven je hoofd, verwarming, boodschappen: je kunt niet zonder, dus besteed je hier als eerste je geld aan. Van het geld dat overblijft, kun je leuke dingen doen.

Uitgaven aan kledingUitgaven die moeten, moet je wel betalen omdat je anders je afspraken niet nakomt. Je komt dan misschien geld tekort of je moet zelfs lenen.

Geef je je geld later eerst aan leuke dingen uit, dan kan het dus gebeuren dat je wel nieuwe kleren hebt, maar de energierekening niet kan betalen. Je kunt dan uiteindelijk zelfs worden afgesloten. Voorkom dus dat je schulden moet maken en betaal altijd eerst je verplichte uitgaven.

Wat zijn uitgaven die mogen?

Over deze uitgaven beslis je zelf. Het zijn vaak de leuke dingen:

  • De bioscoop, concert, met vrienden naar McDonalds, naar het zwembad
  • Iets lekkers op school
  • Een boek of game
  • Make-up
  • Spelcomputer

Het kan hierbij gaan om kleinere bedragen die je van je zakgeld kunt betalen. Maar voor sommige uitgaven die mogen, zul je het geld niet één-twee-drie hebben. Dan moet je ervoor sparen. Houd er rekening mee dat je naast het sparen ook je verplichte uitgaven moet betalen.

Hoeveel houd jij over?

Zet je inkomsten en uitgaven op een rij om dit te berekenen. Noteer bij alle uitgaven of het een uitgave is die moet of mag.

  • Wat zijn jouw verplichte uitgaven?
  • Hoeveel moet je daarvoor opzij leggen?

Bereken dan hoeveel geld er overblijft.

Terug naar Slim kiezen